شماره‌ی ۴۸
شماره‌ی ۴۸
ترجمهٔ ماشینی با شهرزاد است و ممکن است خطا داشته باشد.
از مجموعهٔ صد داستان کوتاه فانتزی
«طبیب، خود را درمان کن.»
سایه‌های درخت روی مشمع‌کاغذ خاکستری کف بیمارستان می‌لغزیدند و مثل برگ و شاخه‌های واقعی تاب می‌خوردند. جویی چشمانش را تار کرد تا سایه‌ی برگ‌ها سبز شود.
زمین زیر قدم‌های فوم‌پوش کمی می‌لرزید و سایه‌ای به شکل آدم روی نور آفتاب افتاد. دکتر آرمسترانگ بود. مهربان بود. همیشه آهسته راه می‌رفت و بعد می‌ایستاد و پاهایش را می‌کشید، به این امید که تو متوجه‌اش شوی.
پاها امیدوارانه کشیده می‌شدند. وقتی جویی روی سایه‌ی دکتر تمرکز می‌کرد، می‌توانست قسمت سر را صورتی کند، مثل یک صورت.
صدای دکتر آرمسترانگ چیزی گفت. تنور سبک و خوشایندی بود، کمی مضطرب.
«چی گفت؟» جویی از آن دیگری پرسید، آن یکی که در سرش بود و گوش می‌داد و حساب می‌کرد و توضیح می‌داد.
«پرسید حالت چطور است؟»
«منظورش چه بود؟»
«می‌خواهد بلند شوی و مثل او مشغول باشی،» نصیحت سرد آن دیگری‌اش را گفت، آن نگهبان و مشاورش. «همه‌شان همین را می‌خواهند.»
«حالا نه. دارم برگ‌ها را تماشا می‌کنم. چه به او بگوییم؟»
«به او بگو. تقریبا همان.»
جویی تلاش کرد و حرف زد، و صدای خودش را خیلی نزدیک به گوش‌هایش شنید. حالا آماده بود که برگردد و از پنجره بیرون را نگاه کند، اما پاهای دکتر کنارش بودند و با اضطراب توجهش را می‌خواستند، می‌ترسیدند که روی برگرداند.
جویی از آن دیگری پرسید: «چی گفت؟»
وقفه‌ای بود، سدی، اکراهی از حرف زدن، بعد صدای سرد جواب داد. «درباره من پرسید.»
«آیا او—» جویی ترسید. مردم فضولی می‌کردند، چیزهایی می‌گفتند که به درون آدم می‌خزید و زخم می‌زد. و با این حال دکتر آرمسترانگ همیشه مهربان بود؛ هرگز تا این حد ایراد نگرفته بود. «نه—نمی‌خواهم بدانم. خب—کمی برایم بگو.»
صدا نامفهوم بود. «پرسید با چه کسی حرف می‌زنی— وقتی که . . . پیش از حرف زدن بیرون با او.»
«به او بگو که تو هستی،» جویی با اطمینان و گرمی گفت. صدا دوستش بود، و دکتر آرمسترانگ هم دوستش. آن دو باید یکدیگر را می‌شناختند. صدا به دکتر آرمسترانگ کمک می‌کرد. «به او بگو که تو هستی.»
«چه نامی؟ آدم‌های صاحب‌قدرت برای چیزهای موجود نام می‌خواهند. بدون نام نمی‌فهمند.»
«تو چی هستی؟»
«من یک سازه‌ام. تو مرا ساختی.»
«نمی‌توانیم این را به او بگوییم. مردم مرا برای ساختن آدم‌های خیالی مجازات می‌کنند.» جویی در میانه‌اش، نزدیک معده و قلب، درد حس کرد. نفس کشیدن سخت بود. «مامی داد و فریاد کرد و گریه کرد.»
«این را به او نمی‌گوییم،» صدا موافقت کرد.
جویی آرام‌تر شد. صدا خوب بود؛ باید نام خوبی برایش می‌بود، نامی که دیگران بیرونی تأییدش می‌کردند. «می‌توانیم برایت اسمی پیدا کنیم. واژه‌ها این‌قدر زیادند. تو دیگر چه هستی؟»
«من بخشی از مادرت هستم و پدرت و بخش‌های کوچک و احساس‌های هر کسی که تا حالا نگرانت بوده و می‌خواسته از کارهایی دست برداری تا حالت خوب باشد و غریبه‌ها از دستت عصبانی نشوند. و تو مرا به آدم بزرگی تبدیل کردی تا با تو حرف بزنم. سال‌های سال. من عاقل شده‌ام، جویی. نگرانت هستم و می‌خواهم دست برداری از…»
جویی گفت: «حالا با این چیزها مزاحمم نشو،» و خودش را در سرش پس کشید تا صدا دور باشد، جایی که مجبور نباشد بشنود. «تو برای دکتر آرمسترانگ توضیح بده که طرف او هستی، که مثل او بزرگ‌سالی، و بعد به من بگو چه کار کنم. من که نمی‌دانم کی باید بیدار شوم، یا مردم چه می‌خواهند… عصبانی می‌شوند.»
«دکترها نمی‌خواهند با من حرف بزنند. می‌خواهند با تو حرف بزنند، جویی. نمی‌پرسند چطور کاری را بکنند؛ می‌پرسند چه حسی داری.»
«نمی‌توانم حرف بزنم. مرا می‌بینند. گریه می‌کنم و دلم می‌خواهد بازوها را لمس کنم و گونه‌ها را بمالم. تو حرف بزن. بگو دکتر هستی. از واژه‌های خودشان استفاده کن.»
جویی صدایش را نزدیک شنید اما بیش از حد آهسته و نامفهوم. به زور بلندترش کرد. «… تصویر پدر، دکتر آرمسترانگ. او به من می‌گوید چه چیزی را درست است بگویم. سختگیر است، پس اشکالی ندارد.»
خوب به گوش می‌آمد. گفتنش بی‌خطر به نظر می‌رسید. جویی تنور خوش‌آهنگ صدای مضطرب و خیرخواه دکتر آرمسترانگ را شنید. تعریف و تحسین در راه بود.
به آن گوش نده، جویی. این‌طور نیست—
درد و اندوه در میان وجودش به او زد، خمش کرد. باید زودتر بگریزد وگرنه می‌میرد. نگذار چنین شود. به گذشته، در تاریکی، در تاریکی آرام‌بخش، پیش از آنکه آدم‌ها بتوانند عشقشان را از او بگیرند. روی زمین دراز کشیده بود، جمع‌شده، و تاریکی گرم مثل پتویی دورش را گرفته بود.
اما پاها هنوز همان‌جا ایستاده بودند و با اضطراب جابه‌جا می‌شدند. آن رخداد گذشته باید تمام می‌شد پیش از آنکه بتوان فراموشش کرد. جویی نفس عمیقی کشید، تلاشی برای فریاد زدن کرد، فریاد دورش را شنید و پشت سر گذاشت؛ فریادی که تا ابد می‌کشید، مثل نشانه‌ای بی‌صدا بر دیوار ایستگاهی متروک، در جایی دور در زمان.
«او حرف اشتباهی زد. به او بگو برود.»
آدم‌های بیرون راه‌ها و مسیرهای درون جهان تصویر و خاطره و رؤیا را نمی‌شناسند: می‌لغزند، دست‌وپا می‌زنند و میان چیزهای شکننده ویرانی به بار می‌آورند. تصمیم گرفت که نباید گوش می‌داد و پاسخ می‌داد. وقتی زمان بازگشت از تاریکی به جهان روشنایی فرا رسید، خاموش می‌ماند.
دکتر آرمسترانگ، بیست‌وچهار ساله، موفق و نابغه‌شمرده‌شده، به دفتر کوچکش در بیمارستان رفت. با احتیاط در را پشت سرش بست و مطمئن شد که ضامن در گرفته است، بعد پشت میزش نشست.
صورتش را در دست‌هایش فرو کرد. (حرف اشتباهی زد. بگو برود.) مقاله‌ای که درباره تکنیک‌های روزن بود می‌گفت روزن آزادانه با بیمارانش حرف می‌زند، درباره جهان‌های خیالی‌شان با آن‌ها بحث می‌کند چنان‌که گویی واقعی‌اند، و معنای نمادها را برایشان توضیح می‌دهد. شاید بهتر بود پیش از آنکه دوباره امتحانش کند، آن را در عمل می‌دید.
خدایا! جویی از صندلی افتاده بود و همان‌طور جمع‌شده به زمین خورده بود، زانوها به چانه، چشمان بسته، انگار بیهوش و مرده. شاید حالش خوب می‌شد. فردا، پرسشی سربسته از پرستارها… پرستارها ممکن بود تقصیر جویی را گردن او بیندازند. از کجا معلوم چند اشتباه دیگر را تا حالا گردنش انداخته بودند؟
چرا این‌طور نشسته بود و صورتش در دست‌هایش بود؟
خسته‌ام، فکر کرد. فقط خسته.
دکتر آرمسترانگ صورتش را سنگین‌تر در دست‌هایش فرو برد، آرنج‌هایش را روی میز تکیه داده بود، انگار خسته بود. اشک از میان انگشتان بازش پایین می‌چکید و روی مجله روان‌پزشکی روی میزش می‌پاشید.
من نیستم که گریه می‌کنم، فکر کرد. من دانشجوی خونسرد و منطقی‌ام، تماشاگر کارهای آدمی. می‌توانم خودم را هم تماشا کنم، و همین ثابت می‌کند که تنم گریه می‌کند. این وقتی را که می‌توانستم صرف مطالعه و فکر کردن کنم هدر می‌دهد.
اشک از میان انگشتان بازش پایین می‌چکید و روی مجله روان‌پزشکی می‌پاشید.
من نیستم که گریه می‌کنم، فکر کرد. آن دیگری است، آن احساس کودکانه در من، که عشق و امید می‌تواند زخمی‌اش کند، و ترحم و سردرگمی، و تنها بودن. من آدم بزرگی‌ام، دانشمندم. آن دیگری گریه می‌کند، آن نابالغی که باید از جهان پنهانش کنیم.
به آن دیگری گفت: «هیچ‌کس تو را نمی‌بیند» «پنج دقیقه می‌توانی گریه کنی. این تشنج می‌گذرد.»
